FYLGJUR Wilderness First Aid & Survival

Workshops Wilderness First Aid, Minor Global Health, University Medical Center Rotterdam, Kralingse Bos Rotterdam, NL
dinsdag 13 september 2016

Buikverwonding
Vanmiddag organiseerde ik vanuit FYLGJUR in opdracht van Prof. Jan Nouwen, Internist en specialist op het gebied van infectieziekten, University Medical Center Rotterdam, in het kader van de Minor Global Health, vier workshops Wilderness First Aid voor 105 derde jaars geneeskunde studenten. Deze training gaf ik samen met de bevriende artsen Kamil van der Velde, Renée Rasker, Linda Boonstra en de vijfde jaars student geneeskunde Welmer de Groot.

Workshops WFA, Minor Global Health EMC, Kralingse Bos Rotterdam, NL
EMC
Met het Erasmus Medisch Centrum heb ik een levenslange verbinding, ooit ben ik daar in het Dijkzigt ziekenhuis ter wereld gekomen. Van 1998 t/m 2008 gaf ik eerste hulp onderricht onder leiding van mijn goede vriend Walter Henny, oud-chirurg. Toen hij met pensioen ging, coördineerde ik een aantal jaren het Eerste Hulp onderwijs vanuit de Afdeling Heelkunde. Ruim vijf jaar organiseer ik jaarlijks een aantal workshops Wilderness First Aid, als onderdeel van de Minor Global Health, Afdeling Infectieziekten.

Minor
Het programma van de Minor valt uiteen in drie delen:
Vijf weken introductie en voorbereiding (inclusief een twee-weekse Summer School ‘Principles of Global Health’) in het EMC.
Zes weken modulair onderwijs in het buitenland, waarvan een aantal weken in een universitair medisch centrum en een aantal weken in een ruraal ziekenhuis/kliniek; een onderzoeksopdracht (in twee-tallen) maakt daarbij deel uit van het onderwijs in het buitenland.
Een week voor afronden verslag onderzoeksopdracht en presentaties tijdens een symposium Global Health in het EMC.

Thema's
Elke week heeft zijn eigen thema, waarbij de belangrijkste ziektebeelden en aspecten van de organisatie van de gezondheidszorg in een ‘low-, middle income en emerging economy’ , urbaan en ruraal, zullen worden behandeld.
De volgende thema’s zullen aan bod komen:

  • Principes van Global Health
  • Global Burden of Disease
  • Determinanten van ziekte en gezondheid
  • Public Health & Prevention
  • Univerals Health Coverage
  • MDG’s & SDG’s
  • Ethiek, Corruptie & Cultuur
  • Mother & Child Health
  • Communicable Diseases
  • Non-communicable diseases


Outdoor-education
De voorbije jaren organiseerde ik de wilderness first aid trainingen binnen het EMC, dat was verre van ideaal. Praktische eerste hulp vaardigheden en het versterken van de 'sense of urgency' bij geneeskunde studenten kun je mijnsinziens beter trainen wanneer je buiten in de natuur aan het werk bent. Dit jaar legde ik contact met de Gemeente Rotterdam en werd me toestemming verleend om op een toegewezen plek in het Kralingse Bos de workshops te geven.
Daar was bewegingsruimte, zelfs al betrof het een stadspark, je kon vrijelijk met elkaar aan de slag, zonder dat je anderen op de huid zat of tot last was. Studenten konden meer informatie tot zich nemen, deze omstandigheden zorgden ook dat er realistischer getraind kon worden. Bovendien scheen de zon onbarmhartig fel, was het sub-tropisch warm en in de schaduw van een aantal hoge populieren vonden we verkoeling.

Risk- & situational awareness
Na de introductie door Prof. Jan Nouwen en het voorstellen van de arts-instructeurs, startte ik met een korte uiteenzetting over risk- & situational awareness. Essentieel omdat deze jonge studenten deze week voor zes weken naar een ontwikkelingsland vertrekken, waar de sociaal-politieke-economische omstandigheden meestal extreem zijn en de verkeers-infrastructuur vaak erbarmelijk is. Dit brengt grote gevaren en risico's met zich mee, waar mijnsinziens veel meer aandacht aan besteed zou dienen te worden.  

Vragen die daarbij centraal staan zijn ondermeer:

  • Hoe beweeg je je veilig in het verkeer?
  • Welke gevaarssignalen dien je te herkennen?
  • Welke handelingsperspectieven zijn voorhanden?
  • Op welke wijze kun je de impact van een incident (geweld/ongeval/plotselinge ziekte) verminderen?
  • Welk back-up systeem heb je als individu en studentengroep georganiseerd?
  • Hoe is de lokale gezondheidszorg georganiseerd en welke aandachtspunten brengt dat met zich mee in relatie tot het waarborgen van de eigen veiligheid?
  • Waar bestaat de lokale flora en fauna uit, welke planten en dieren vormen een gezondheidsrisico?
  • Wat zijn de geografische condities?


Tactical breathing
De basis van het leven en ons functioneren is direct gerelateerd aan ons ademhalingssysteem. Zonder lucht is er immers geen (over-) leven. Hoewel de andere systemen, waaronder het cardio-vasculaire, neurologische, endocriene ook van levensbelang zijn, kun je door tactical breathing toe te passen, je alertheid en absorptievermogen direct beïnvloeden en reguleren. Je vergroot daarmee het bewustzijn van je omgeving en daarmee je overlevingskans wanneer plots de nood aan de man/vrouw is. 

Caroussel
De workshops omvatten basaal levensreddend handelen, met daarin het gebruik van de Combat Application Tourniquet (CAT®) bij catastrofale bloedingen, het improviseren van een tourniquet met een katoenen driekante doek, het tapen van gewrichten, het gebruik van de SAM-splint, de inhoud van een eerste hulp-kit en een scenario-gestuurd mass-casualty scenario.

Afsluiting
De middag vloog voorbij, vrijwel unaniem waren de studenten aangenaam verrast over deze locatie. Het onderwijs wordt standaard gegeven in collegezalen.
Het zou mooi zijn wanneer het medisch onderwijs vaker in buitenomstandigheden zou plaatsvinden.

Landen
De studenten vertrekken komende vrijdag naar Bangladesh, India, Indonesië, Vietnam, Oman, Kenya, Zambia, Zimbabwe, Zuid-Afrika, Brazilië, Ecuador of Suriname. Eind oktober komen ze weer terug. Ik ben benieuwd naar hun ervaringen.
Introductie Workshops WFA door Prof Jan Nouwen, Minor Global Health EMC, Kralingse Bos Rotterdam, NL WFA Minor Global Health EMC v.l.n.r. Christo Motz, Prof Jan Nouwen, Welmer de Groot, Linda Boonstra, Kamil van der Velde en Renee RaskerWorkshops WFA, Minor Global Health EMC, Kralingse Bos Rotterdam, NL Workshops WFA, Minor Global Health EMC, Kralingse Bos Rotterdam, NL Workshops WFA, Minor Global Health EMC, Kralingse Bos Rotterdam, NL TapenWelmer onderwijst over BLS-vaardighedenTapen onder leiding van LindaMass-casualty scenarioMass-casualty scenarioWat te doen bij een ongeval?Patient AssessmentPatient AssessmentPatient AssessmentMass-casualty scenarioEvaluatie scenario-trainingKamil onderricht het gebruik van de SAM-splintSpelen met de SAM-splint

Plenaire evaluatie WFA Minor Global Health EMC


Terug naar het blogarchief